Gia đình - Sức khỏe

5 "không" ít người biết về hạt nêm

Nhiều bà nội trợ đang coi hạt nêm như gia vị không thể thiếu cho các món ăn. Tuy nhiên, bạn cần lưu ý những điều dưới đây khi sử dụng trong việc nấu nướng.

Theo giáo sư Phạm Văn Khôi (Viện Hóa học Việt Nam), trong hạt nêm chứa nhiều nguyên liệu. Trong đó thành phần không thể thiếu là mì chính (chất điều vị 621), và hai chất điều vị 627, 631.

Theo các tài liệu khoa học, chất điều vị 627 và 631 là chất siêu ngọt có độ ngọt gấp 10-15 lần bột ngọt thông thường. Một thời gian, người tiêu dùng e ngại chất siêu ngọt có thể gây quái thai và rối loạn chuyển hóa. Bên cạnh đó, mì chính có thể gây nên “hội chứng nhà hàng Trung Quốc” với biểu hiện bủn rủn tay chân, chóng mặt, buồn nôn. Tuy nhiên, hiện nay cả 3 chất điều vị 621, 627, 631 đều nằm trong danh mục phụ gia được phép sử dụng trong thực phẩm.
 

Theo giải thích của GS Khôi, mì chính hay bột nêm đều không có tác dụng phụ với cơ thể. Chất siêu bột ngọt giúp tạo vị ngọt dễ chịu và ít độc hại nếu được sử dụng ở mức độ vừa phải.

Đồng quan điểm, PGS.TS Nguyễn Thị Lâm (Phó Viện trưởng Viện Dinh dưỡng Quốc gia) cho biết, thông tin về tác hại của mì chính và hạt nêm chỉ là giả thiết khi các nhà khoa học bắt tay vào nghiên cứu. Hiện những chất điều vị này được cấp phép sử dụng của Ủy ban Tiêu chuẩn thực phẩm quốc tế, chứng tỏ chúng hoàn toàn an toàn cho người sử dụng.

2. Không chứa nhiều dinh dưỡng

“Hạt nêm cũng như mì chính chỉ tạo độ ngon ngọt nhân tạo cho món ăn, không phải 100% từ thịt hay xương như quảng cáo”, GS Khôi nhấn mạnh.

Khi nấu ăn, nhiều bà nội trợ dùng hạt nêm để tạo vị ngọt giả của thịt, hay tạo ra một sản phẩm không có thịt nhưng lại có vị như nước hầm thịt. Chúng chính là chất điều vị cho món ăn, không chứa nhiều dinh dưỡng.

GS Khôi phân tích: Bột thịt có trong hạt nêm thường được nhà sản xuất nghiền ra từ thịt sấy khô, không phải chiết xuất nước hầm xương ống và thịt thăn như quảng cáo. Nếu dùng thịt, cá nguyên chất, khi cô đặc lại rất dễ bị ôi thiu, tuyệt đối không thể để lâu, nhất là trong điều kiện nhiệt độ ngoài trời.

3. Không tốt hơn mì chính

Rất nhiều người kỳ thị mì chính, thoải mái dùng hạt nêm vì nghĩ gia vị này tốt cho sức khỏe hơn.

Tuy nhiên, theo GS Khôi, trong hạt nêm, ngoài một số thành phần như đường, muối, còn có mì chính và chất siêu ngọt (chất điều vị 627 và 631). Chất này về cơ bản cùng vị với bột ngọt, thuộc nhóm bột ngọt, giúp làm tăng độ ngọt hiệu quả hơn so với bột ngọt thông thường (621), đặc biệt là chất điều vị 631.

Do đó, những người bị dị ứng với mì chính, những người phải kiêng bột ngọt do một số loại bệnh hoặc phụ nữ đang mang thai (đặc biệt là 3 tháng đầu), trẻ sơ sinh cần biết rõ điều này trước khi ăn hạt nêm.

4. Không nên ăn nhiều
 

Mặc dù hạt nêm được kiểm nghiệm là không gây hại nhưng khi dùng phải có giới hạn nhất định.


Do tính tiện dụng, nhiều gia đình đã sử dụng hạt nêm thường xuyên, quên luôn việc bổ sung dinh dưỡng từ các thực phẩm tươi sống hàng ngày cho các bữa ăn dẫn tới thiếu hụt dinh dưỡng, đặc biệt với trẻ nhỏ.

“Mặc dù hạt nêm được kiểm nghiệm không gây hại, nhưng khi dùng phải có giới hạn nhất định. Quá ỷ vào sự thuận tiện mà lạm dụng hạt nêm là điều không hay, đôi khi còn gây tác dụng phụ khó lường”, GS Khôi nói.

Theo đó, muốn đảm bảo dinh dưỡng cho thành viên trong gia đình, các bà nội trợ nên chú ý bổ sung lượng thực phẩm đa dạng, đầy đủ, cân đối. Tốt nhất nên hạn chế sử dụng bột ngọt, hạt nêm và thay bằng các thực phẩm có độ ngọt tự nhiên. Tuyệt đối không dùng hạt nêm cho trẻ ăn dặm.

5. Không thể thay thế muối iot

Tổ chức y tế thế giới (WHO) khuyến cáo, một người không nên ăn quá 6 gam muối mỗi ngày, bao gồm cả muối, bột canh, hạt nêm trong thức ăn, rau củ quả, dưa cà... Bởi vậy, bạn cần lưu ý, khi dùng hạt nêm nên bớt lượng muối, bột canh để bữa ăn của gia đình cân bằng hơn.

Trong thành phần hạt nêm có muối nhưng chỉ là muối bình thường, không phải muối iot – rất cần thiết cho cơ thể. Dùng nhiều bột nêm sẽ kéo theo lượng iot cần thiết cho cơ thể bị thiếu hụt. Nếu muốn sử dụng hạt nêm, bạn nên kết hợp liều lượng phù hợp với muối iot.
 

“Cũng có thể trong thành phần hạt nêm có một số thành phần từ nước ninh xương, bột tôm, bột gà, nấm rơm... gọi là có hương vị khác nhau, nhưng không đáng kể, chỉ dưới 5% thôi. Hạt nêm được sử dụng như một gia vị tạo vị ngon cho món ăn. Điều quan trọng các bà nội trợ phải nhớ là hạt nêm không thể thay thế các sản phẩm dinh dưỡng” - PGS.TS Nguyễn Thị Lâm - Phó Viện trưởng Viện Dinh dưỡng Quốc gia.

 
Theo Hà Quyên (Zing.vn)